Archive for the 'Ethiek' Category

Nu plunderen ten koste van later

Gisteren had ik nog een vrij serieuze discussie met één van mijn zoons over de situatie van de ondernemers in ons land. Mijn zoon beweerde dat ons land met zijn zwaar belastingsysteem en sociale wetten de ondernemers elke zuurstof en vrijheid ontneemt. Ik kon hem niet helemaal ongelijk geven, aangezien ik zelf heel concreet weet hoe sterk arbeid hier in ons land belast wordt. En vandaag wordt ik door de Duitse filosoof Peter Sloterdijk gewezen op hetzelfde onrustwekkende fenomeen, dat volgens hem niet enkel in ons land maar in heel de Westerse wereld de dood kan betekenen van onze welvaart en welzijn.

Akkoord, maar toch zou ik er aan willen toevoegen, dat geen enkele generatie voor ons het zou goed heeft gehad dan de onze, dat we als verwende mensen uit de middenklasse al te dikwijls ontevreden zijn, wellicht omdat we ons bedreigd voelen door het systeem, dat er is om de rijkdom beter en rechtvaardiger over de mensen te verdelen (en dat natuurlijk niet volmaakt is). Een extreme vorm van verwenning en ergerlijk protest werd ons zondagavond in Panorama nog maar eens voorgeschoteld: de rabiate en hatelijke oppositie tegen Obama in de VS. Die weg moeten we niet inslaan, dacht ik.



De media en Haïti

Er is de laatste tijd bij ons veel protest geweest over de verslaggeving van de dubbele moord in Limburg. Terecht wellicht, ook al ben ikzelf niet zo belust op wat onze kranten en media daarover vertellen. Het is van oudsher zo dat alleen slecht nieuws echt nieuws is.
Is het elders zoveel beter? Je kan eraan twijfelen als je Rebecca Solnit leest, die het heeft over de verslaggeving in de VS van de ramp in Haïti. Ze spreekt over de misdadigheid van de verslaggeving daarover, en wel omdat de pers zich volgens haar ten onrechte vastbeet in het fenomeen van het plunderen na de ramp: als jij slachtoffer waart van zo’n ramp, en dood van de honger rond loopt, zou je dan iets anders doen misschien? Maar ja, vanuit je luie zetel kan je je meer zorgen maken over je recht op bezit, dan over het recht op leven van mensen ver van je bed.
Het deed me onwillekeurig denken aan die baronnen uit Engeland, twee eeuwen terug, die iemand die een konijn had gestroopt op hun landgoed de nor indraaiden en op een schip zetten naar Australië om onderweg of ter plaatse van ellende en ziekten om te komen. De baronnen zijn blijkbaar nog altijd onder ons.

can i take viagra Viagra For Sale
viagra how it works!



Een nieuwe religie

Friedrich Nietzsche heeft het lang geleden al gezegd: ook nadat we de religie eventueel overboord hebben gegooid, blijven we zitten met schuldgevoel en verontwaardiging als uitingen van een door het christendom doordesemde cultuur. We richten die agressieve gevoelens meestal niet direct op de buitenwereld, maar naar binnen, op onszelf. En de bekommernis om het milieu heeft de plaats ingenomen van meer religieuze overwegingen.
De auteur van dit artikel zegt niet dat het milieu en de zorg ervoor onbelangrijk zijn, integendeel, maar hij wijst er op dat het bewustzijn van onze geneigdheid tot schuld en verontwaardiging ons er moet voor hoeden fanatiek of obsessief te worden ook in deze nobele zaak. Dat zal ongetwijfeld bijdragen tot onze geestelijke gezondheid en tot betere relaties met elkaar.



Pius XII en Benedictus XVI

Zoals je al wel weet, heeft onlangs de huidige paus drie mensen tot dienaren van God verklaard, voorstadium voor de zalig- en heiligverklaring: Pius XII, Johannes-Paulus II en Jerzy Popieluszko, een Poolse priester die in 1984 door de geheime politie werd vermoord.
Vooral de geste van de paus naar zijn voorganger Pius XII roept veel weerstand op. In ons land heeft Dirk Verhofstadt protest laten horen. In dit artikel reageert Philippe Bilger, algemeen advokaat bij het beroepshof in Parijs. Een reactie, die m.i. recht doet aan het voor en tegen van een dergelijke stap van de paus, maar tot het besluit komt dat Benedictus XVI het beter niet had gedaan.



Remedie tegen depressie

Depressie: de beschavingsziekte van deze tijd, naar het schijnt. Je kan het haast geloven, want er gaat bijna geen dag voorbij of de zelfdoding van iemand wordt geduid als gevolg van een … depressie. En je moet maar zelf er in gezeten hebben, om te weten hoe afschuwelijk het is!

Van medisch oogpunt uit gezien kan er iets tegen ondernomen worden, dat is zeker tenminste voor wie reeds met sukses een of ander soort antidepressivum heeft geslikt. Maar het blijft toch een gok, en tegen sommige depressies kunnen geen remedies helpen. Dan maar een soort ingreep in de hersenen, zoals wordt voorgesteld in dit artikel? Veel vragen, nog veel onzekerheid en ja, ook veel bezwaren wellicht vanuit de moraal. Oordeel zelf maar.



Martin Heidegger

Volgens de meeste filosofen van vandaag is de Duitse filosoof Martin Heidegger één van de belangrijkste denkers van vorige eeuw. Zelf kan ik daar niet over oordelen, want ondanks mijn drie jaar studie filosofie ben ik er nooit in geslaagd één bladzijde van hem te lezen en te begrijpen. Het enige wat ik van hem heb onthouden is de titel van zijn bekendste boek: “Sein und Zeit”, plus het feit dat hij in 1933 lid werd van de nationaalsocialistische partij en tot het eind van de oorlog bleef sympathiseren met de nazi’s.
Dat laatste heeft volgens sommigen niets met zijn filosofie te maken. Maar de franse filosoof Emmanuel Faye is die mening niet toegedaan. Voor hem is Heidegger op de eerste plaats een nazi, en daarna misschien een filosoof met perverse ideeën. Het spreekt vanzelf dat dit onder filosofen een onderwerp is van hevige discussies.



Vaarwel biodiversiteit!

We zijn goed bezig een groot aantal diersoorten uit te roeien. Dat is al langer bekend. Maar het is meer dan vijf voor twaalf: voor vele soorten komen de aarzelende maatregelen al veel te laat.
Hier stelt zich het zoveelste ethische probleem voor de moderne mens: als hij de voornaamste oorzaak is van die uitroeiing (en daarover is men het eens), hoe is dan onze politiek inzake nog te verantwoorden tegenover de generaties na ons? Dan zijn we met zijn allen weer eens totaal verkeerd bezig. Welke politicus houdt zich daar nu mee bezig?



Synthetische biologie

De laatste decennia is er nogal veel te doen geweest rond biotechnologie, de nieuwe wetenschap die het inplanten van ‘vreemde’ genen in bv. mais en soya mogelijk maakte om deze gewassen resistent te maken tegen bepaalde bacteriën. De boeren die deze GGO’s (gewijzigde gewassen) telen moeten dan minder gebruik maken van pesticiden. En volgens de voorstanders van deze praktijken is de opbrengst van deze teelt veel groter, en dus een oplossing voor de honger in de wereld.
Het hoeft geen betoog dat heel wat mensen bezwaren hebben tegen dit veranderen van het genetisch materiaal van deze planten, vooral omdat nog niet duidelijk is waar dit alles naartoe leidt. En dat dus een maatschappelijk debat hier meer dan op zijn plaats zou zijn.
Dat geldt nog sterker voor de synthetische biologie. Wat dat is en hoever men reeds daarin staat, kan je hier lezen. Wordt vervolgt!



Fujimori en het ethisch dilemma

Fujimori is onlangs veroordeeld tot zeven jaar opsluiting wegens corruptie, en dat bovenop de vijfentwintig jaar opsluiting wegens schending van de mensenrechten. Voor Theodore Dalrymple, een gekende conservatieve maar niettemin interessante schrijver van colums, een aanleiding om even te filosoferen over de middelen, die door het doel normaal niet maar misschien toch soms worden geheiligd.

Het gaat in dit artikel namelijk over de vraag of Fujimori, als hij bijgedragen heeft tot de nederlaag van het lichtend pad in Peru, soms toch niet een erger kwaad heeft bestreden met middelen, die ethisch ook niet door de beugel konden.

Natuurlijk zullen sommigen, die in het Lichtend Pad geen erger kwaad zien of zagen, niet akkoord gaan met de analyse van Dalrymple. Ze geeft in alle geval aan dat in de politiek als in het gewone leven de morele normen en gedragingen niet altijd eenduidig zijn…



Met alle geweld

Hans Achterhuis heeft onlangs een heel boek gewijd aan geweld, en dat op een meesterlijke wijze. Nochtans is in vergelijking met vroegere tijden onze hedendaagse wereld niet gewelddadiger, integendeel. Steven Pinker , psychologieprofessor van de Harvard Universiteit is in alle geval daarvan overtuigd, en somt de argumenten op die zijn thesis bevestigen.



Katholiek fundamentalisme in de VS?

De Universiteit van Notre Dame in Indiana (niet zo heel ver van Chicago) is ongetwijfeld één van de meest prestigieuze katholieke universiteiten van de VS. Zondag krijgt ze bezoek van Barack Obama, die er een openingsrede zal houden en er een soort eredoktoraat zal ontvangen.
Dat zeer tot ongenoegen van de conservatieve vleugel van de katholieke kerk in de VS. Meer dan veertig bisschoppen uiten er bezwaar tegen, honderdduizenden katholieken tekenen protest aan. Dit omdat de president met het besluit het stamcelonderzoek weer toe te laten volgens hen blijk geeft van niet genoeg eerbied te hebben voor het sacrale karakter van het menselijk leven. Afgezien van de politieke ondergrond van het protest – de afkeer van vele conservatieven voor de keuze van Obama als president boven Mc.Cain – is dit protest ook een uiting van de diepe verwarring die er in de kerk heerst omtrent het morele probleem van het stamcelonderzoek. En van de neiging van de kerk – onder impuls van de vorige en de huidige paus – om terzake heel conservatieve standpunten in te nemen.
Om de implicaties daarvan voor de toekomst te vatten, kan je best even bijgaand commentaar lezen.



De banaliteit van het kwade

Dit artikel moet iedereen, die bezig is met de ethische vragen en problemen in deze tijd, lezen: Tony Judt heeft het over de opmerkingen van Hannah Arendt naar aanleiding van de veroordeling van Eichman in Israel, over de lange jaren dat men in Europa (en in de VS) niet sprak over de holocaust en waarom juist, over het gevaar dat het kwaad wordt gebanaliseerd doordat het te pas en te onpas voor van alles wordt gebruikt (als meest recente losbol Bush met zijn ‘as van het kwaad’), over Israël dat de herinnering aan de Holocaust gebruikt om zijn bestaan en zijn politiek te rechtvaardigen en over het feit dat de holocaust bij de mensen in Oost-Europa, Afrika en Azië andere gevoelens los maakt.
Het is misschien wat zware lectuur, op deze Valentijnsdag, maar kom: als je de liefde hebt, kan je tegen veel…




You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 feed. You can leave a response, or trackback from your own site.